Elk jaar neemt CGI meer dan 1.000 interviews af bij klanten als onderdeel van haar strategische planning. Het resultaat is de Global 1000. Binnen de groep Utilities klanten (10% van het onderzoek) scoorden de volgende twee businessprioriteiten het hoogste: het optimaliseren van operationele processen (83%) en het benutten van de kracht van data analytics (72%). Combineren we deze met de belangrijkste trend – de ontwikkeling naar een digitale organisatie (81%) – dan weten we dat er werk aan de winkel is. Maar vooral ook dat er enorme kansen voor open doel liggen. Over deze kansen en hoe die verzilverd kunnen worden, gaat deze blogpost.

Als ik dit vrijelijk vertaal in mijn eigen woorden, dan is het een ‘eenvoudige’ case: de energietransitie is in volle gang met zon, wind, elektrische auto’s, warmtepompen, opslagsystemen, nieuwe marktmodellen, energiecoöperaties en misschien nog wel enkele veel disruptievere zaken waar we nu nog geen weet van hebben. We gaan bijvoorbeeld toe naar lokale energiesystemen die structureel anders werken. Hoe snel dit gaat, weten we nog niet. Maar zeker is dat de beroemde S-curve op een gegeven moment de lucht in schiet. Dat zou wel eens sneller kunnen zijn dan we nu denken. Zo komt Daimler de komende vijf jaar met tien nieuwe elektrische auto’s op de markt. Verder zijn er veel berichten over de ontwikkeling van nieuwe technologieën op het gebied van bijvoorbeeld zonne-energie en energieopslag.

Slim omgaan met nieuwe technologieën voor het energienetwerk

Hoe ga je als netbeheerder om met dit soort ontwikkelingen? Op grote schaal is er nog niets aan de hand. Alles lijkt prima te werken. Aan de andere kant zijn er al gebieden waar de eerste problemen wel zichtbaar worden door concentratie van elektrische auto’s in oudere binnensteden, Oost-Nederlandse buitengebieden met veel zonnepanelen of de concentratie van zonnepanelen in het aardbevingsgebied in Groningen. Er is geen acute nood, maar dit zijn de eerste signalen. Stilzitten en niets doen is dus geen optie, zeker als straks deze en andere ontwikkelingen zich gaan versnellen. Hamvraag is hoe we hier slim mee om kunnen gaan.

De oplossing is er al: digitalisering

Vanuit een ICT-perspectief zou ik het wel weten: het energienetwerk moet gedigitaliseerd worden en daarmee bedoel ik dat je op elk punt binnen midden- en laagspanning sensoren installeert om energiestromen te kunnen meten. Je kunt dan het netbeheer slimmer doen en voorkomt congestie. Tevens leg je zo een basis om in de toekomst te kunnen balanceren tussen vraag en aanbod op lokaal niveau. Ook slimme meters moeten, zover dit binnen wettelijke kaders kan, onderdeel worden van dit spel. Zo bespaart EDP in Portugal nu al 12% door slimme meters te integreren in het storingsproces. Bovenop deze sensoren en slimme meters kan je vervolgens een mooi dashboard en controlesysteem implementeren. Alles is voorhanden. Morgen zouden we graag hieraan beginnen. Er is echter een grote ‘maar’…

Een energie-evolutie, geen revolutie

Ik heb dit scenario het laatste jaar veelvuldig besproken met netbeheerders en merk dat dit als een revolutie wordt ervaren, dat dit grote investeringen vergt en dat er vragen leven rondom cybersecurity. Ik ben ervan overtuigd dat dit geen issue is en dat er tevens een goede business case te maken is. Aan de andere kant denk ik dat we het ook anders kunnen aanpakken. Namelijk door dit alles in samenwerking vorm te geven. Een meer evolutionaire aanpak dus.

Deze aanpak moet rekening houden met de grote veranderingen die versneld gaan plaatsvinden. Hij bestaat uit stappen die ook op korte termijn benefits bieden, zoals kostenbesparingen in het storingsproces, operational excellence en het terugdringen van energiefraude. We moeten ons focussen op concrete cases die vandaag de dag al waarde hebben en die we kunnen vormgegeven op basis van data die op dit moment beschikbaar is. Van daaruit gaan we verder kijken naar data van buiten de eigen organisatie die iets kan toevoegen, bijvoorbeeld weerdata, spacedata en open data. Onderzoeken wijzen uit dat waarde dan exponentieel gaat toenemen.

Digitale transformatie, Craig Wallace (CGI, 2017)
Bron: Digital tranformation, Craig Wallace (CGI, 2017).

Daarna blijkt min of meer vanzelf wat er nog mist om tot resultaten te komen en kunnen we gericht investeren in het digitaliseren van het net of in innovatieve oplossingen om dit aan te vullen.

Haal optimale waarde uit data, werk samen en great things will happen!

De aanpak om dit vervolgens echt tot een succes te maken is optimale waarde uit data halen en zo tot de juiste strategie komen. Key daarbij is om klein te beginnen en groot te denken. Met dit laatste bedoel ik een ambitieuze stip op de horizon zetten en daar in kleine stappen naar toe gaan. Andere punten die cruciaal zijn, hebben met de organisatiecultuur te maken. Een datatraject kan binnen de ICT-afdeling of een businessafdeling worden gedaan. Daar komen in beide gevallen vast en zeker goede resultaten uit. Als je echter echt succesvol wilt zijn, dan gebeurt dit samen en tevens over de verschillende businessafdelingen/silo’s heen. Dit is ook een eerste stap naar een data driven en agile organisatie. Daarnaast is het belangrijk om niet beperkt te worden door legacy uit het verleden: maak gebruik van bestaande zaken die waarde kunnen toevoegen, maar laat je niet beperken door zaken die je weerhouden van het zetten van noodzakelijk stappen. Zoals een collega van mij altijd zegt: ‘Great things will happen!’.

Voeg commentaar toe

Comment editor

  • No HTML tags allowed.
  • Lines and paragraphs break automatically.
Blog richtlijnen en gebruiksvoorwaarden